Makale

Yıllık Ücretli İzin (09.07.2007)

yillik ucretli izinYaz aylarının gelmesiyle birlikte çalışanların en çok merak ettiği konulardan bir tanesi de yıllık ücretli izinlerdir. Yıllık ücretli izinlere ilişkin esaslar 4857 sayılı iş kanununda düzenlenmiş olmakla birlikte ayrıca yıllık ücretli izin yönetmeliği de bulunmaktadır.

Yıllık ücretli izinlerde hak edişler işyerindeki kıdeme göre belirlenir. Kıdem belirlenirken de aynı işverene ait aynı işyeri veya değişik işyerlerinde geçen sürelerin toplamı alınır. Ayrıca 4857 sayılı kanuna tabi olmayan çalışmalarda kıdeme dahil edilir.

Yıllık ücretli izinlerde hak edişler;

  • Kıdem süresi 1 yıl – 5 yıl (dahil) olanlar 14 gün;
  • Kıdem süresi 5 yıl – 15 yıl olanlar 20 gün;
  • Kıdem süresi 15 yıl ve daha fazla olanlar 26 gün olarak belirlenmiştir.

Bu süreler asgari olmakla birlikte sözleşmelerle arttırılabilir. Çalışan personel 18 yaş ve altı veya 50 yaş veya üstüyse en az 20 gün izin kullandırılır.

Yıllık ücretli izin kullanımında özellikle 5. sene kullanılacak izinlerde problem yaşanmaktadır. Burada kişi 5. iznini 14 gün kullanıp 6. sefer çıktığı izni 20 gün kullanması gerekmektedir.

Yıllık ücretli izne çıkacak kişi bir ay öncesinden işverene haber verip işçi ve işverenin uzlaşması halinde ilgili tarihte izne çıkabilmektedir. Çalışanın izin talep ettiği tarihte işler yoğun olursa işçinin istediği tarihte  işveren izin vermek zorunda değildir. Ama işçinin izin talebini de göz önünde bulundurarak  yıllık ücretli iznini kullandırması esastır.

Çalışan kişi eğer iznini şehir dışında geçirecekse bunu ispatlaması halinde işverenden yol izni isterse işveren 4 güne kadar ücretsiz izin vermek zorundadır. İşçinin izinden erken dönmesi halinde işverenin izin bitmeden önce işbaşı yaptırma zorunluluğu bulunmamaktadır.

Personel sayısı 100 kişiyi geçen işyerlerinde yıllık izin kurulu kurulması gerekmektedir. Kurul  işveren/vekili ile 2 işçi temsilcisinden oluşmaktadır. Yıllık izin kurulu yıllık ücretli izin planlamalarını yapmak ve bunu personelin görebileceği bir yere asmakla sorumludur. İzin süreleri tarafların anlaşmasıyla da bir bölümü en az 10 günden aşağı olmamak üzere en çok 3’e bölünmektedir. İşveren tarafından yıl içinde verilmiş bulunan diğer ücretli ve ücretsiz izinler veya dinlenme ve hastalık izinleri yıllık izne mahsup edilemez.

Yıllık ücretli izinlerde hak ediş tarihinden itibaren bir yıl içinde iznin kullandırılması esas olmakla birlikte kullanılmayan yıllık ücretli izin varsa ve kişi işten ayrılırken kullanılmayan  kısmın ücreti işçiye ödenir. Burada esas alınacak ücret giydirilmiş ücret değil saf ücret olması gerekmektedir.